Zmiany w Ordynacji podatkowej – jednak nie jeden, a dwa projekty

Dnia 3 lutego 2026 r. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw, przewidujący szereg istotnych modyfikacji w obszarze prawa podatkowego (UD196). Co ciekawe projekt pierwotnie przewidywał szerszy zakres zmian, a ostatecznie został podzielony na dwa odrębne projekty. Zmiany dotyczące przedawnienia zobowiązań podatkowych oraz przedawnienia karalności zostały wyodrębnione do projektu UD367.  

Projektowane regulacje obejmują m.in. zmianę zasad dotyczących zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w przypadku wszczęcia postępowania karnego skarbowego, a także istotne korekty w zakresie raportowania schematów podatkowych (MDR).

Zmiany w zakresie raportowania schematów podatkowych

W przyjętym projekcie UD196 przewidziano gruntowne zmiany w zakresie raportowania krajowych schematów podatkowych (MDR) oraz w zakresie podatku VAT i akcyzowego, którego nie wymagają obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa unijnego. Ważną zmianą, która z pewnością będzie korzystna dla podatników jest również zniesienie obowiązku posiadania wewnętrznej procedury w zakresie przeciwdziałania niewywiązywaniu się z obowiązku przekazywania informacji o schematach podatkowych. Przepisy zostaną uporządkowane i dostosowane do dyrektywy DAC6, a ilość i częstotliwość składanych formularzy MDR zostanie ograniczona.

Zmiany upraszczające i usprawniające rozliczenia

1. Uproszczenia w zakresie nadpłaty podatku

Projekt przewiduje również uproszczenia w zakresie składania korekt deklaracji, z których wynika nadpłata. Zgodnie z treścią projektu zniesiony ma zostać wymóg składania wniosku o stwierdzenie nadpłaty w przypadku, gdy nadpłata wynika ze skorygowanej deklaracji. Wprowadzony zostanie jednak obowiązek przedstawienia uzasadnienia przyczyn korekty, jeśli nadpłata wynikająca z tej korekty przekracza kwotę 10 000 zł.

2. Możliwość przesłuchania strony lub świadka online

Do ordynacji podatkowej zostanie dodany także przepis pozwalający na przeprowadzenie zdalnego przesłuchania strony lub świadka w postępowaniu podatkowym przez organ podatkowy (rozwiązanie analogiczne do istniejącego obecnie na gruncie ustawy o KAS).

Zmiany w zakresie przedawnienia

Elementem wyodrębnionym do projektu UD367 są zmiany dotyczące przedawnienia zobowiązań podatkowych. Projekt przewiduje zniesienie zawieszenia biegu terminu przedawnienia związanego z wszczęciem postępowania karno‑skarbowego co ma wyeliminować wykorzystywane obecnie instrumentalne wszczynanie postępowań KKS jedynie w celu wstrzymania biegu terminu przedawnienia. Nowe przepisy mają zatem służyć ograniczeniu nadużyć dokonywanych przez organy podatkowe.

Projekt ustawy przewiduje jednak jeszcze jedną istotną zmianę w zakresie przedawnienia. W przypadku wejścia zmian w życie przedawnienie zobowiązania podatkowego nie będzie oznaczało automatycznie przedawnienia karalności przestępstwa skarbowego. Zmiana ta ma na celu zapobieżenie skróceniu terminu przedawnienia w przypadku najpoważniejszych przestępstw skarbowych.

Podsumowanie

Opisane powyżej zmiany to jedynie wybrane elementy szerokiej nowelizacji, która według założeń ma pomóc ograniczyć biurokrację poprzez uproszczenie formalności w kontaktach z urzędami skarbowymi i przyczynić się do skrócenia terminów załatwiania spraw. Projekt ustawy UD196 zakłada szereg przepisów doprecyzowujących lub uzupełniających które mają wspomóc zrealizować wspomniane założenia.

Planuje się, że poza pewnymi wyjątkami, nowe przepisy w tym dotyczące zniesienia zawieszenia terminu przedawnienia w związku z wszczęciem postępowania karno-skarbowego, a zatem zarówno zmiany przewidziane projektem UD196 jak i UD367 wejdą w życie od 1 października 2026 r.

Autor publikacji: